Bir fabrikada en pahalı hasar çoğu zaman yanan makine değil, üretimin durduğu haftalardır. Teminatı bu sıraya göre kurarız.
Aşağıdakiler istisnai durumlar değil; sanayi ve üretim tarafında okuduğumuz poliçelerde tekrar tekrar karşımıza çıkan başlıklar.
Yangın söndükten sonra tesis haftalarca üretim yapamaz. Bu süre boyunca maaşlar, kira ve krediler işlemeye devam eder; müşteri siparişini başka tedarikçiye verir. Kâr kaybı teminatı bu dönemi karşılamak içindir ve sanayi poliçelerinde en sık atlanan kalemdir.
Makine parkı ve bina, yıllar önceki bedelle poliçede kalırsa sigortacı tazminatı beyan/gerçek bedel oranında keser. Kur ve yeniden yapım maliyetleri hızlı değişirken bu oran sessizce bozulur — hasar günü ortaya çıkar.
Yangın poliçesi makinenin kendi arızasını, elektrik dalgalanmasını veya operatör hatasını karşılamaz. Üretim hattı duran tesislerde en sık eksik bırakılan teminat budur.
Hammadde hâlâ yolda, mamul depoda, bir kısmı fason atölyede. Yangın poliçesi yalnızca poliçede yazan adresi korur; başka yerdeki mal ve yoldaki emtia ayrıca teminat ister.
Bir üretim tesisinde yangın çıktığında hesaplanması en kolay kalem hasar gören makinedir: bedeli bellidir, yenisi sipariş edilir. Asıl fatura sonrasında geliyor. Hat durduğu sürece maaşlar ödenmeye, kira ve kredi taksitleri işlemeye devam ediyor; buna karşılık gelir tarafı sıfırlanıyor. Üstelik teslim edilemeyen sipariş çoğu zaman başka bir tedarikçiye gidiyor ve o müşteri geri gelmiyor.
Kâr kaybı — sektörde sıkça business interruption diye geçer — tam olarak bu dönemi karşılamak için var. Teminat, üretimin durduğu süre boyunca elde edilemeyen brüt kârı ve ayakta kalmaya devam eden sabit giderleri ödüyor. Sanayi poliçelerinde en sık atlanan kalem bu; çünkü prim listesinde ek bir satır olarak görünüyor ve ilk bakışta kesilecek yer gibi duruyor.
Teminatın işe yaraması için iki sayının doğru olması gerekiyor. Birincisi bedel: yıllık brüt kâr ve devam eden sabit giderler. İkincisi ve daha sık yanlış seçileni tazminat süresi. Tesisin yeniden üretime geçmesi ne kadar sürüyorsa teminat en az o kadar olmalı. İthal ve uzun teslim süreli makinesi olan bir tesiste sipariş, üretim, gümrük, montaj ve devreye alma toplandığında on iki ay çoğu zaman yetmiyor.
Yangın poliçesinin en teknik ama en belirleyici maddesi eksik sigorta kuralıdır. Poliçede yazan bedel, hasar anındaki gerçek bedelin altındaysa sigortacı tazminatı bu oranda keserek öder. Kısmi hasarda da böyle çalışır: bedelin yarısını beyan eden bir tesis, küçük bir hasarda bile ödemenin yarısını alır.
Sanayide bu denge kendiliğinden bozuluyor. Makine parkı büyük ölçüde ithal ve bedeli dövize bağlı; bina yeniden yapım maliyeti inşaat maliyet endeksiyle birlikte hareket ediyor. Poliçe önceki yılın bedelleriyle yenilendiğinde kâğıt üzerinde hiçbir şey değişmemiş görünüyor ama teminat oranı her yıl biraz daha geriye düşüyor.
Kontrolü zor bir iş değil: bina için güncel yeniden yapım maliyeti, makine için yenileme bedeli, emtia için yılın en yüksek stok seviyesi. Yenileme görüşmesinde bu üç kalemi birlikte gözden geçiriyoruz. Bir de emtia tarafında sık yapılan hata var: stok yıl içinde dalgalanıyorsa ortalama değil, tepe noktası esas alınmalı — yangın hasat sonrası dolu depoda çıkmıyor diye bir kural yok.
Mevcut poliçenizi elinize alıp tek tek bakabilirsiniz. Emin olamadığınız bir madde varsa poliçeyi bize gönderin, birlikte okuyalım.
Fabrika, makine parkı ve iş durması riski.
Ayrıntıİş kazasında SGK'nın işverene rücusunu karşılar.
AyrıntıVeri ihlali, fidye ve iş durmasına karşı teminat.
AyrıntıÇalışanlara sağlık, hayat ve ferdi kaza paketi.
AyrıntıGenelde tersi olur. Sprinkler, yangın algılama, kompartıman ayrımı ve düzenli bakım kayda geçtiğinde sigortacı riski daha düşük fiyatlar. Ziyaret öncesi neye bakılacağını size söyleriz.
Yıllık brüt kâr ve ayakta kalmaya devam eden sabit giderler üzerinden. Mali müşavirinizin vereceği birkaç kalemle hesaplanıyor; tahminle yazılan bedel hasar günü tartışma çıkarıyor.
Tesisin yeniden ayağa kalkma süresine göre. İthal ve uzun teslim süreli makine varsa 12 ay çoğu zaman yetmiyor; makine siparişinden devreye almaya kadar geçen gerçek süreyi konuşarak belirliyoruz.
Plakanızı veya adresinizi yazın; anlaşmalı şirketlerden teklifleri toplayıp farkı anlatalım. Poliçe yaptırma zorunluluğu yok.
Numaranızı bırakın, uygun olduğunuz saatte biz arayalım. Teklif ve karşılaştırma ücretsizdir.
En kısa sürede sizi arayacağız. Acele ediyorsanız doğrudan arayabilir ya da WhatsApp'tan yazabilirsiniz.
